Stopień niepełnosprawności a wymiar zwolnienia od pracy na opiekę nad dzieckiem do 14. roku życia

Jakie warunki powinien spełnić pracownik, aby uzyskać prawo do zwolnienia od pracy na opiekę nad dzieckiem?

Na podstawie art. 188 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 277, ze zm.; dalej: k.p.) pracownik wychowujący przynajmniej jedno dziecko, które nie ukończyło 14. roku życia, ma prawo do zwolnienia od pracy na opiekę nad dzieckiem.

Co do zasady zwolnienie to przysługuje w wymiarze 16 godzin albo 2 dni w ciągu roku kalendarzowego. Należy jednak zaznaczyć, że o tym, czy pracownik wykorzysta to zwolnienie w wymiarze dniowym, czy też godzinowym, decyduje on w pierwszym wniosku o udzielenie takiego zwolnienia w danym roku kalendarzowym. Wniosek taki należy złożyć w postaci papierowej albo elektronicznej.

W tym miejscu należy wskazać, że ustawodawca poczynił ważne zastrzeżenie w art. 188 § 3 k.p., zgodnie z którym w przypadku, gdy pracownik zdecyduje się na wykorzystanie analizowanego zwolnienia od pracy w wymiarze godzinowym, wymiar ten będzie zależny od wymiaru czasu pracy pracownika. Mianowicie zatrudnienie w niepełnym wymiarze czasu pracy wiąże się z proporcjonalnym zmniejszeniem wymiaru godzinowego tego zwolnienia, z tym że niepełną godzinę zwolnienia od pracy należy zaokrąglić w górę do pełnej godziny.

Szczególne normy czasu pracy osób z niepełnosprawnościami a wymiar zwolnienia od pracy na opiekę nad dzieckiem do 14 lat

Chociaż powyższe przepisy wydają się jednoznaczne, wielu pracodawców zatrudniających osoby z niepełnosprawnościami napotyka na istotny problem dotyczący sposobu rozliczenia wspomnianego zwolnienia od pracy, gdy korzysta z niego osoba zaliczona do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Wątpliwości te wynikają z faktu, iż osoby z niepełnosprawnościami stanowią grupę pracowników, do których zastosowanie mają szczególne normy czasu pracy wynikające z ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepe