Kiedy złożyć pierwszy wniosek o dofinansowanie z PFRON, jeśli pracownik jest zatrudniony u dwóch pracodawców?

Jedną z nich jest przypadek, gdy nowo zatrudniony pracownik z niepełnosprawnością pozostaje jednocześnie w stosunku pracy z innym pracodawcą, który również korzysta z dofinansowań PFRON.

Powstaje wówczas praktyczny dylemat: czy nowy pracodawca powinien złożyć pierwszy wniosek o dofinansowanie już za miesiąc zatrudnienia, czy dopiero od momentu, gdy równoległe zatrudnienie ustanie i pomoc będzie mogła zostać faktycznie przyznana?

Odpowiedź PFRON pokazuje, że problem należy analizować nie tylko przez pryzmat efektu zachęty, ale również tzw. warunku pomocy koniecznej.

Efekt zachęty to nie jedyny warunek

Większość pracodawców kojarzy efekt zachęty przede wszystkim z obowiązkiem wykazania wzrostu zatrudnienia lub spełnienia jednej z przesłanek jakościowych.

Rzeczywiście, zgodnie z ustawą o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, pracodawca korzystający z pomocy publicznej powinien wykazać, że zatrudnienie osoby z niepełnosprawnością spowodowało wzrost zatrudnienia (metoda ilościowa) albo nastąpiło w miejsce pracownika, którego stosunek pracy ustał z przyczyn wskazanych w ustawie (metoda jakościowa).

Na tym jednak obowiązki pracodawcy się nie kończą.

Jak od lat podkreślają zarówno Biuro Pełnomocnika Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych, jak i PFRON, równie istotnym elementem jest wykazanie konieczności udzielenia pomocy publicznej. Oznacza to, że dofinansowanie powinno stanowić rzeczywistą zachętę do zatrudnienia osoby z niepełnosprawnością. W praktyce przejawia się to obowiązkiem złożenia pierwszego wniosku w pierwszym możliwym terminie po spełnieniu wszystkich warunków ustawowych.

Problem pojawia się przy podwójnym zatrudnieniu

Rozważmy następującą sytuację.

Pracownik z orzeczeniem o niepełnosprawności podejmuje zatrudnienie u nowego pracodawcy z dniem 1 stycznia 2026 r. Jednocześnie do końca marca pozostaje zatrudniony u dotychczasowego pracodawcy, który otrzymuje miesięczne dofinansowanie z PFRON do pełnego etatu tego pracownika.

Nowy pracodawca spełnia wszystkie pozostałe warunki ustawowe.

Powstaje jednak pytanie, czy powinien złożyć pierwszy wniosek już za styczeń, skoro wiadomo, że dofinansowanie za ten okres prawdopodobnie i tak zostanie przyznane pierwszemu pracodawcy. Intuicyjnie mogłoby się wydawać, że skoro pomoc i tak nie przysługuje, bezpieczniej będzie rozpocząć składanie wniosków dopiero od kwietnia.

Stanowisko PFRON pokazuje jednak, że taka odpowiedź nie zawsze będzie prawidłowa.

Dlaczego PFRON zaleca składanie wniosku już za pierwszy miesiąc?

Fundusz zwraca uwagę na okoliczność, o której pracodawcy często zapominają.

Przed złożeniem dokumentów PFRON nie posiada wiedzy, który z pracodawców wystąpi o dofinansowanie ani czy spełni wszystkie ustawowe warunki jego otrzymania. Może się bowiem okazać, że:

• pierwszy pracodawca w ogóle nie złoży wniosku,
• złoży go jedynie na część etatu,
• utraci prawo do dofinansowania,
• albo po