Jak udokumentować brak możliwości poddania się dializom poza godzinami pracy pracownika?

Pracownik z niepełnosprawnością, który musi poddać się zabiegom leczniczym, może skorzystać ze szczególnego zwolnienia od pracy

Niektórzy pracownicy z niepełnosprawnościami mają prawo do dodatkowych płatnych zwolnień od pracy. Zwolnienia te przysługują na podstawie art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t.j. Dz. U. z 2026 r., poz. 884; dalej: u.r.o.n.). Zgodnie z ust. 1 pkt 2 tego artykułu pracownikowi z niepełnosprawnością przysługuje zwolnienie od pracy w celu:

• wykonania badań specjalistycznych,
• wykonania zabiegów leczniczych lub usprawniających;
• uzyskania zaopatrzenia ortopedycznego lub jego naprawy.

Aby dana osoba mogła skorzystać z powyższego zwolnienia od pracy, musi spełnić łącznie kilka warunków. Po pierwsze, konieczne jest posiadanie odpowiedniego stopnia niepełnosprawności. Mianowicie, zwolnienie to przysługuje wyłącznie osobom zaliczonym do stopnia znacznego lub umiarkowanego.

Po drugie, zwolnienie to powinno zostać wykorzystane zgodnie z celem jego udzielenia. Dlatego czas tego zwolnienia – oprócz czasu na wykonanie czynności, dla których zostało ono udzielone – obejmuje również czas dojazdu i ewentualny czas oczekiwania, a także czas powrotu z miejsca wykonywania tych czynności, np. ze stacji dializ.

Jak wynika z wyjaśnień Biura Pełnomocnika Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych (BON), w przypadku korzystania ze zwolnienia, o którym mowa w art. 20 ust. 1 pkt 2 u.r.o.n., pracownik może być nieobecny w pracy przez cały dzień lub wyłącznie przez kilka godzin. Wynika to z tego, że ustawodawca nie określił limitu tego zwolnienia, co wiąże się ze specyfiką wykonania czynności uzasadniających jego udzielenie oraz z tym, że jest to zwolnienie o charakterze celowym, a nie czasowym. Niedopuszczalne jest przy tym wymuszenie na pracowniku, aby w celu wykonania czynności objętych zwolnieniem, skor