Orzeczenie o istnieniu przeciwwskazań do pracy na dotychczasowym stanowisku a perspektywy dalszego zatrudniania osoby z niepełnosprawnością

Po długotrwałej chorobie pracownik z niepełnosprawnością musi poddać się badaniom kontrolnym

Zgodnie z art. 229 § 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. ‒ Kodeks pracy (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 277, ze zm.; dalej: k.p.), pracownik z niepełnosprawnością, który był niezdolny do pracy z powodu choroby przez okres przekraczający 30 dni, po powrocie do pracy musi poddać się badaniom kontrolnym. W trakcie tych badań lekarz medycyny pracy określi, czy pracownik jest zdolny do wykonywania pracy na dotychczasowym stanowisku w warunkach pracy określonych w skierowaniu na badania lekarskie. W następstwie przeprowadzonego badania lekarz wyda orzeczenie o braku przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku albo orzeczenie o istnieniu przeciwwskazań do takiej pracy.

W tym kontekście należy zaznaczyć, że pracodawca nie może dopuścić do pracy pracownika bez aktualnego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku. Wynika to wprost z art. 229 § 4 k.p.

Czy za okres oczekiwania na wydanie nowego orzeczenia o braku przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku pracownikowi przysługuje wynagrodzenie?

Niekiedy dochodzi do sytuacji, gdy pracownik wykorzystał już cały okres pobierania wynagrodzenia chorobowego i zasiłku chorobowego (tj. okres zasiłkowy), ale nie pobiera świadczenia rehabilitacyjnego; jednocześnie upłynęła ważność orzeczenia o braku przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku, a z przyczyn niezależnych od pracownika (brak dostępu do lekarza medycyny pracy) nie może on uzyskać nowego orzeczenia, w związku z czym nie może podjąć pracy. Powstaje wówczas pytanie, w jaki sposób kwalifikować nieobecność pracownika w pracy w okresie oczekiwania pomiędzy upływem ważności dotychczasowego orzeczenia lekarza medycyny pracy a wydaniem nowego orzeczenia stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku w warunkach pracy opisanych w skierowaniu na badania lekarskie?

Okres oczekiwania, o którym mowa powyżej, należy traktować jako usprawiedliwioną nieobecność w pracy. W okresie tym pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy pracownik nie poddał się badaniom kontrolnym ze swojej winy. Wówczas nie zachowuje on prawa do wynagrodzenia za okres niewykonywania pracy w związku z nieposiadaniem aktualnego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku. Ponadto pracodawc