Prawie pół miliona beneficjentów. Na co PFRON wydał środki w 2025 roku?

Rehabilitacja zawodowa na pierwszym miejscu

Jednym z najważniejszych celów działań finansowanych przez PFRON pozostaje aktywizacja zawodowa osób z niepełnosprawnościami oraz zwiększanie ich udziału w rynku pracy. W 2025 roku w ramach rehabilitacji zawodowej wsparciem objęto 9 388 osób.

Największą grupę stanowiły osoby korzystające z dofinansowania kosztów działania zakładów aktywności zawodowej. Z tej formy wsparcia skorzystało aż 7 524 beneficjentów. Zakłady aktywności zawodowej odgrywają szczególną rolę w procesie aktywizacji zawodowej osób z niepełnosprawnościami, umożliwiając zdobywanie doświadczenia zawodowego oraz rozwój kompetencji społecznych i zawodowych.

Znaczącą grupę stanowiły również osoby korzystające z instrumentów i usług rynku pracy. Zwrot wydatków na instrumenty i usługi rynku pracy dla osób niepełnosprawnych poszukujących pracy i niepozostających w zatrudnieniu objął 638 osób.

W ramach wsparcia przedsiębiorczości 560 osób otrzymało jednorazowe środki na rozpoczęcie działalności gospodarczej, działalności rolniczej lub wniesienie wkładu do spółdzielni socjalnej. Dodatkowo 19 osób skorzystało z dofinansowania do oprocentowania kredytu bankowego.

Refundacja kosztów wyposażenia stanowisk pracy objęła 345 osób, natomiast 174 osoby skorzystały ze zwrotu kosztów zatrudnienia pracowników pomagających pracownikom z niepełnosprawnościami w wykonywaniu obowiązków służbowych.

Dofinansowanie szkoleń organizowanych przez kierowników powiatowych urzędów pracy otrzymały 92 osoby, a refundacja kosztów szkoleń organizowanych przez pracodawców objęła kolejnych 26 beneficjentów.

Ciekawostką jest, że tylko 7 osób w zeszłym roku skorzystało ze zwrotu kosztów adaptacji pomieszczeń zakładów pracy oraz stanowisk pracy. Jeszcze mniej, bo 3 osoby objęto refundacją kosztów tworzenia stanowisk pracy.

Program „Absolwent” wspiera wejście na rynek pracy

Jednym z najważniejszych programów ukierunkowanych bezpośrednio na aktywizację zawodową osób z niepełnosprawnościami był pilotażowy program „Absolwent”. Jego celem jest zwiększenie szans młodych osób z niepełnosprawnościami na znalezienie i utrzymanie zatrudnienia po zakończeniu edukacji.

W 2025 roku budżet programu po zmianach wyniósł 18,98 mln zł, z czego wykorzystano 17,14 mln zł. Oznacza to realizację planu na poziomie 90,28 proc., co świadczy o dużym zainteresowaniu oferowanymi formami wsparcia.

Program skierowany jest przede wszystkim do absolwentów szkół i uczelni oraz osób kończących proces edukacji, które rozpoczynają aktywność zawodową. Uczestnicy mogą korzystać m.in. ze wsparcia doradczego, szkoleń, staży, usług pośrednictwa pracy oraz działań ułatwiających zdobycie pierwszego doświadczenia zawodowego.

Pod względem środków przeznaczonych na realizację „Absolwent” był znacznie mniejszym programem niż „Aktywny samorząd”, jednak jego znaczenie wykracza poza samą skalę finansową. Program koncentruje się bowiem na jednym z najtrudniejszych etapów w życiu osób z niepełnosprawnościami – przejściu z systemu edukacji na rynek pracy. To właśnie w tym okresie wiele osób napotyka największe bariery związane z brakiem doświadczenia zawodowego, ograniczoną dostępnością miejsc pracy czy koniecznością dostosowania stanowiska pracy do indywidualnych potrzeb.

Realizacja programu wpisuje się w szerszy cel PFRON, jakim jest zwiększanie aktywności zawodowej osób z niepełnosprawnościami oraz ograniczanie ryzyka ich wykluczenia z rynku pracy. W przeciwieństwie do programów skoncentrowanych na wsparciu społecznym „Absolwent” stawia przede wszystkim na rozwój kompetencji, zdobywanie doświadczenia i budowanie samodzielności ekonomicznej uczestników.

„Aktywny samorząd” pozostaje największym programem PFRON

Program „Aktywny samorząd” był w 2025 roku największym programem finansowanym przez PFRON spośród przedsięwzięć zatwierdzonych przez Radę Nadzorczą Funduszu. Po zwiększeniu budżetu do 333,96 mln zł wydatkowano 332,39 mln zł, co oznacza realizację planu na p