Nieoczywiste źródło kompetencji menedżerskich – pracownicy z niepełnosprawnościami

Dlaczego pracownicy z niepełnosprawnościami są źródłem inspiracji?

Życie osób z niepełnosprawnościami (OzN) wiąże się z pokonywaniem różnych wyzwań. Stereotypy, uprzedzenia, brak dostosowań architektonicznych, zależność od innych, przewlekłe zmęczenie (w tym emocjonalne), konieczność częstego wyjaśniania swoich ograniczeń, poczucie bycia niewidzialnym lub nawet problematycznym – to niekiedy codzienność wielu z nich. Okoliczności te sprawiają jednak, że OzN wypracowują wewnętrzną siłę i nieoczywiste metody reagowania na trudności. Dodatkowo ich obecność w organizacjach pozwala zidentyfikować obszary, które nie do końca sprawnie działają. Podpatrując sposoby radzenia sobie z tym, co każdego dnia przynosi im życie, organizacje – również menedżerowie – mogą się wiele nauczyć.

Odporność na zmiany, nawet te trudne

Zmiana to stały element życia OzN. Zmiana stanu zdrowia, możliwości funkcjonowania, dostępności sprawiają, że pracownicy z niepełnosprawnościami są elastyczni i szybko dostosowują się do nowych okoliczności – często bez użalania się nad sobą i bez oglądania się wstecz.

Obecnie sporo mówi się o odporności organizacji, dlatego obserwując OzN, menedżerowie mogą nauczyć się akceptowania niepewności jako normalnego elementu działania firmy oraz spokojnego, racjonalnego reagowania na zmiany – bez paraliżu decyzyjnego. Nie wszystko da się przecież przewidzieć i zaplanować.

Kreatywność w rozwiązywaniu problemów

Codzienne ograniczenia wręcz wymuszają na OzN poszukiwanie nowatorskich rozwiązań. Na przykład pracownik na co dzień funkcjonujący w niedostosowanych warunkach, często wypracowuje własne, niestandardowe sposoby wykonania zadań.

Na ich przykładzie menedżerowie mogą nauczyć się myślenia poza schematami, modyfikowania metod pracy i tworzenia rozwiązań upraszczających procesy. Efektem może być wypracowanie innowacyjnych ścieżek, które służyć będą całej organizacji. Pracownicy z niepełnosprawnościami pokazują, że nawet w obliczu trudności można trzymać się celu, zmieniając drogę do jego osiągnięcia.

Umiejętność doceniania małych sukcesów

Pracownicy z niepełnosprawnościami na pewno inaczej postrzegają sukces. To, co dla innych jest czymś normalnym, czy nawet niezauważalnym, dla nich może być nie lada wyczynem i dawać ogromną satysfakcję. OzN potrafią cieszyć się małymi rzeczami.

A jak najczęściej jest w organizacjach? Nierzadko sukces definiowany jest w kategoriach dużych projektów i mierzalnych wyników. Dlatego spojrzenie na niego przez pryzmat OzN pomoże menedżerom docenić nie tylko sam efekt końcowy, ale też wszystko, co do niego doprowadziło. Takie postrzeganie sukcesu pomoże też wzmacniać motywację pracowników oraz przeciwdziałać ich wypaleniu zawodowemu.

Wartość współpracy

Osoby zmagające się z niepełnosprawnościami nie zawsze są samowystarczalne. Niekiedy ich sprawne funkcjonowanie uzależnione jest od fizycznego lub emocjonalnego wsparcia ze strony innych.

Oto dowód na to, jak ważna w realizacji celów jest umiejętność dawania i otrzymywania wsparcia. Menedżerowie mogą się nauczyć tego, że skuteczna współpraca polega również na dzieleniu się wiedzą i zasobami. Przykład OzN pokazuje też, że proszenie o pomoc wcale nie jest oznaką słabości, a raczej dojrzałości i odpowiedzialności. A różnorodny zespół, do którego każdy wnosi inną energię, w którym jest chęć współpracy, a nie rywalizacji, pracuje efektywniej.

Czego jeszcze uczy współpraca z pracownikami z niepełnosprawnością?

Praca z OzN przyczynia się do rozwoju kompetencji menedżerskich. Osoby zarządzające zespołami uczą się dzięki niej jasnej i przejrzystej komunikacji, indywidualnego podejścia do pracowników, dostrzegania prawdziwych potrzeb, empatycznych reakcji, a nawet pokory wobec systemów, które po prostu nie działają. Aby jednak w pełni wykorzystać potencjał doświadczeń OzN, warto tworzyć w pracy bezpieczną przestrzeń na wyrażanie opinii, włączać pracowników z niepełnosprawnościami w zadania projektowe, budować kulturę otwartości i rzeczowego dialogu.

Wnioski

Pracownicy z niepełnosprawnościami mogą być źródłem wiedzy i rozwoju organizacyjnego. Ich unikalne doświadczenia życiowe i sposoby, w jakie sobie z nimi radzą, sprawiają, że stają się oni nauczycielami lepszego zarządzania – pod warunkiem, że organizacja potrafi ich słuchać.