Rehabilitacja i wejście na rynek pracy. Rząd szykuje reformę WTZ

Sytuacja Warsztatów Terapii Zajęciowej

W Polsce system rehabilitacji społecznej i zawodowej osób z niepełnosprawnościami obejmuje coraz większą grupę obywateli. Jednym z elementów tej rehabilitacji są Warsztaty Terapii Zajęciowej, które działają w Polsce od 1991 r. Według raportu Najwyższej Izby Kontroli opublikowanego w czerwcu 2025 r., poświęconego funkcjonowaniu WTZ i skuteczności rehabilitacji społeczno-zawodowej, na koniec 2023 r. funkcjonowały 733 warsztaty, obejmujące rehabilitacją 29 035 uczestników (w 2021 r. – 28 248 osób). W tym samym czasie z WTZ rocznie odchodziło od 1,6 tys. do 2 tys. osób, jednak zatrudnienie podejmowało jedynie 222–274 uczestników rocznie, czyli zaledwie 0,8–1% ogółu korzystających z tej formy wsparcia.

Finansowanie działalności WTZ systematycznie rośnie. W latach 2021–2023 na rehabilitację prowadzoną przez warsztaty przeznaczono odpowiednio 615,9 mln zł, 742,1 mln zł i 852,2 mln zł. W efekcie roczny koszt terapii przypadający na jednego uczestnika wzrósł z 21,7 tys. zł do 29,4 tys. zł.

Dane te pokazują wyraźną skalę systemu oraz rosnące nakłady finansowe, którym nie towarzyszy porównywalny wzrost efektów w postaci zatrudnienia osób z niepełnosprawnościami.

WTZ a aktywizacja zawodowa

U podstaw powstania WTZ miała być realna aktywizacja zawodowa ich uczestników. Niestety, zadanie to nie jest wypełniane przez ogromną część WTZ. Stąd też przygotowywany przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej projekt nowelizacji przepisów ma uporzą