Czy strona rządowa chce zawłaszczyć RDS? Pracodawcy twierdzą, że tak

W pierwszej kolejności warto przypomnieć, że na podstawie art. 1 w zw. z art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o Radzie Dialogu Społecznego i innych instytucjach dialogu społecznego (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 2232, ze zm.) – dalej: u.r.d.s., w ramach RDS współpracują trzy strony, a mianowicie strona związkowa (reprezentująca osoby wykonujące pracę zarobkową), strona pracodawców, a także strona rządowa.

Aktualnie w ramach prac RDS strona związkowa jest reprezentowana przez przedstawicieli 3 reprezentatywnych organizacji związkowych. Są to:

1. NSZZ „Solidarność”,
2. Ogólnopolskie Porozumienie Związków Zawodowych (OPZZ),
3. Forum Związków Zawodowych.

Przymiot reprezentatywności mają organizacje związkowe, które są związkami zawodowymi, ogólnokrajowymi zrzeszeniami (federacjami) związków zawodowych i ogólnokrajowymi organizacjami międzyzwiązkowymi (konfederacjami), które łącznie:

• zrzeszają więcej niż 300 000 członków będących osobami wykonującymi pracę zarobkową, o których mowa w art. 11 pkt 1 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (t.j.: Dz. U. z 2022 r., poz. 854, ze zm.) – dalej: u.z.z., przy czym najwyżej 100 000 członków organizacji związkowej może być zatrudnionych w podmiotach gospodarki narodowej, których podstawowy rodzaj działalności jest określony w jednej sekcji Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD).
• działają w podmiotach gospodarki narodowej, których podstawowy rodzaj działalności jest określony w więcej niż w połowie sekcji PKD.

Z kolei pracodawcy są reprezentowani przez przedstawicieli 7 reprezentatywnych organizacji pracodawców, do których zaliczają się:

1. Pracodawcy Rzeczypospolitej Polskiej,
2. Konfederacja „Lewiatan”,
3. Związek Rzemiosła Polskiego,
4. Związek Pracodawców Business Centre Club,
5. Związek Przedsiębiorców i Pracodawców (ZPP),
6. Federacja Przedsiębiorców Polskich,
7. Polskie Towarzystwo Gospodarcze.

Reprezentatywne organizacje pracodawców to ogólnokrajowe organizacje pracodawców o charakterze ponadbranżowym, funkcjonujące na podstawie ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o organizacjach pracodawców (t.j.: Dz. U. z 2022 r., poz. 97, ze zm.) lub ustawy z dnia 22 marca 1989 r. o rzemiośle (t.j.: Dz. U. z 2020 r. poz. 2159, ze zm.), które łącznie:

• zrzeszają pracodawców, wskazanych w art. 11 pkt 2 u.z.z., zatrudniających łącznie co najmniej 300 000 osób wykonujących pracę zarobkową, jednak nie więcej niż 100 000 osób wykonujących pracę zarobkową w sekcji PKD, w której pracodawca prowadzi działalność gospodarczą. W przypadku prowadzenia działalności w jednej sekcji PKD, wszystkie osoby wykonujące pracę zarobkową muszą być przyporządkowywane do tej sekcji, a w razie prowadzenia działalności w kilku sekcjach PKD, wszystkie zatrudnione osoby powinny być przyporządkowane do sekcji obejmującej podstawowy rodzaj działalności danego podmiotu;
• zrzeszają pracodawców prowadzących podstawowy rodzaj działalności gospodarczej w co najmniej połowie sekcji PKD, obejmujących co najmniej 3000 osób wykonujących pracę zarobkową;
• zrzeszają jako członków także regionalne organizacje pracodawców o charakterze ponadbranżowym, mające siedziby w co najmniej połowie województw.

MRPiPS chce znowelizować przepisy o reprezentatywności w RDS, tak aby do organu tego wchodziły tylko po 3 najliczniejsze reprezentatywne organizacje związkowe i pracodawców. Według resortu pracy zrównoważy to wpływ organizacji pracodawców i organizacji związkowych na dialog społeczny. W związku z tym MRPiPS opracowało projekt ustawy o zmianie ustawy o Radzie Dialogu Społecznego i innych instytucjach dialogu społecznego (UD180).

Adekwatnie do powyższego projektu nowelizacji UD180, projektowane przez resort pracy zmiany reprezentatywności strony społecznej obejmą wyłącznie organizacje pracodawców, a nie organizacje związkowe.

Podwójne członkostwo pracodawców w organizacjach pracodawców dla celów liczenia reprezentatywności, nie będzie już dopuszczalne. Ponadto, obniżone zostaną w